چکاپ کودک فقط زمانی ضروری نیست که کودک بیمار باشد. بسیاری از مشکلات مربوط به رشد، تکامل، بینایی، شنوایی، تغذیه، سلامت دهان و دندان یا وضعیت عمومی کودک ممکن است در ابتدا علامت واضحی نداشته باشند. به همین دلیل، مراجعه منظم به پزشک اطفال یکی از بخش‌های مهم مراقبت پیشگیرانه از کودک است.
در چکاپ‌های دوره‌ای، پزشک فقط قد و وزن کودک را اندازه نمی‌گیرد؛ بلکه متناسب با سن، وضعیت رشد و تکامل، تغذیه، خواب، رفتار، بینایی، شنوایی، سلامت دهان و دندان، واکسیناسیون و سایر عوامل مؤثر بر سلامت کودک را نیز بررسی می‌کند.
برنامه دقیق چکاپ ممکن است بر اساس شرایط کودک، سابقه پزشکی، کشور محل زندگی و نظر پزشک متفاوت باشد. برنامه Bright Futures آکادمی اطفال آمریکا نیز برای کودکان سالم، مجموعه‌ای از ویزیت‌های پیشگیرانه را از روزهای نخست زندگی تا سال‌های بعدی پیشنهاد می‌کند.
در این مقاله، یک نقشه راه ساده برای والدین می‌سازیم تا بدانند از تولد تا ورود به مدرسه، در هر دوره سنی چه بررسی‌هایی اهمیت بیشتری دارند.
چکاپ کودک چیست و چرا حتی کودک سالم به آن نیاز دارد؟
چکاپ یا ویزیت پیشگیرانه، مراجعه‌ای است که هدف اصلی آن بررسی سلامت کودک و شناسایی زودهنگام مشکلات احتمالی است؛ حتی زمانی که کودک علامت خاصی ندارد.
در این ویزیت‌ها پزشک ممکن است موارد زیر را بررسی کند:
- رشد قد و وزن
- روند رشد نسبت به ویزیت‌های قبلی
- تکامل حرکتی و شناختی
- مهارت‌های ارتباطی و گفتاری
- تغذیه و عادات غذایی
- خواب
- رفتار و وضعیت عاطفی
- بینایی
- شنوایی
- سلامت دهان و دندان
- فشارخون در سنین مناسب
- واکسیناسیون
- عوامل خطر خانوادگی
- ایمنی کودک در خانه و محیط اطراف
- علائم یا مشکلاتی که والدین متوجه آنها شده‌اند
AAP نیز چکاپ‌های دوره‌ای را مجموعه‌ای از معاینات، ارزیابی‌ها و غربالگری‌های متناسب با سن می‌داند و تأکید می‌کند که در صورت وجود نگرانی یا بیماری، ممکن است ویزیت‌های بیشتری از برنامه معمول لازم باشد.
برنامه چکاپ کودک از تولد تا مدرسه چگونه است؟
برنامه زیر یک چارچوب عملی برای والدین است. زمان دقیق مراجعه ممکن است با توجه به وضعیت کودک و برنامه مراقبت پزشکی او تغییر کند.
| سن کودک | مهم‌ترین محورهای چکاپ |
| بدو تولد | معاینه اولیه، وضعیت عمومی، تغذیه و بررسی عوامل خطر |
| ۳ تا ۵ روزگی | تغذیه، وزن، زردی، معاینه و وضعیت نوزاد |
| ۱ ماهگی | رشد، تغذیه، معاینه و تکامل اولیه |
| ۲ ماهگی | رشد، تکامل، معاینه و واکسیناسیون |
| ۴ ماهگی | رشد، تکامل حرکتی و تغذیه |
| ۶ ماهگی | رشد، تغذیه، تکامل و شروع غذای کمکی متناسب با شرایط |
| ۹ ماهگی | رشد، تکامل و غربالگری تکاملی |
| ۱۲ ماهگی | رشد، تکامل، تغذیه، سلامت دهان و بررسی‌های متناسب با سن |
| ۱۵ ماهگی | رشد، تکامل و واکسیناسیون طبق برنامه |
| ۱۸ ماهگی | رشد، تکامل و غربالگری تکاملی و اوتیسم |
| ۲ سالگی | رشد، تکامل، رفتار و غربالگری‌های متناسب با سن |
| ۳۰ ماهگی | رشد و غربالگری تکاملی |
| ۳ سالگی | رشد، تکامل، بینایی و بررسی‌های پیشگیرانه |
| ۴ سالگی | رشد، تکامل، بینایی، شنوایی و آمادگی برای مدرسه |
| ۵ تا ۶ سالگی | آمادگی مدرسه، رشد، بینایی، شنوایی، سلامت دهان و بررسی وضعیت کلی |
این زمان‌بندی بر اساس ساختار ویزیت‌های پیشگیرانه Bright Futures/AAP تنظیم شده است؛ برای مثال AAP ویزیت‌هایی را در ۳ تا ۵ روزگی، ۱، ۲، ۴، ۶ و ۹ ماهگی و سپس ۱۲، ۱۵، ۱۸، ۲۴ و ۳۰ ماهگی و سال‌های ۳ و ۴ سالگی و بعد از آن پیشنهاد می‌کند.
نکته مهم: برنامه واکسیناسیون و برخی غربالگری‌ها باید مطابق برنامه ملی کشور و شرایط خود کودک تنظیم شوند و این جدول جایگزین برنامه‌ای که پزشک برای کودک تعیین کرده نیست.
چکاپ نوزاد در روزهای اول تولد
اولین روزهای زندگی یکی از مهم‌ترین دوره‌های ارزیابی سلامت نوزاد است.
در این مرحله پزشک ممکن است وضعیت موارد زیر را بررسی کند:
- تغذیه و شیر خوردن
- وزن و روند تغییر آن
- علائم کم‌آبی
- زردی
- وضعیت پوست
- تنفس
- ضربان قلب
- معاینه عمومی
- وضعیت بند ناف
- دفع ادرار و مدفوع
- علائم بیماری یا عفونت
- عوامل خطر مرتبط با تولد
AAP در برنامه چکاپ‌های پیشگیرانه، ویزیت ۳ تا ۵ روزگی را نیز در نظر گرفته است.
برای والدین نوزاد، این ویزیت اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا ممکن است برخی مشکلات بعد از ترخیص از بیمارستان تازه آشکار شوند.
برای مطالعه بیشتر درباره این دوره می‌توانید مقاله سایت را نیز ببینید:
«مراقبت از نوزاد در هفته اول تولد؛ راهنمای کامل والدین»
و همچنین:
«اولین هفته نوزاد چه چالش‌هایی دارد؟»
این دو مقاله در سایت یاهو سلامت به‌صورت تخصصی‌تر روی روزهای ابتدایی زندگی نوزاد تمرکز دارند.
چکاپ کودک در یک ماهگی
در یک ماهگی، پزشک علاوه بر معاینه عمومی، روند رشد و تغذیه کودک را بررسی می‌کند.
موضوعات مهم این ویزیت می‌تواند شامل موارد زیر باشد:
- وزن‌گیری
- روند رشد
- تغذیه
- خواب
- دفع
- معاینه پوست
- معاینه قلب و ریه
- معاینه شکم
- بررسی حرکات و تون عضلانی
- بررسی وضعیت عمومی نوزاد
- پاسخ به نگرانی‌های والدین
در این سن، روند رشد اهمیت بیشتری از مقایسه ساده وزن کودک با نوزادان دیگر دارد.
اگر درباره رشد کودک سؤال دارید، مقاله «رشد قد و وزن کودک را چگونه بررسی کنیم؟» می‌تواند به‌عنوان محتوای مکمل این مقاله استفاده شود.
چکاپ دو ماهگی؛ یک مرحله مهم در مراقبت کودک
دو ماهگی یکی از ویزیت‌های مهم دوره نوزادی است.
پزشک در این مرحله معمولاً رشد و تکامل کودک را ارزیابی می‌کند و برنامه واکسیناسیون را نیز مطابق برنامه ملی بررسی می‌کند.
والدین بهتر است درباره موارد زیر نیز سؤال کنند:
- شیر خوردن
- خواب
- گریه و بی‌قراری
- حرکات کودک
- واکنش به صداها
- کنترل سر
- مشکلات گوارشی
- هر تغییر غیرعادی که از ویزیت قبلی مشاهده کرده‌اند
بهتر است والدین تمام سؤال‌های خود را قبل از مراجعه یادداشت کنند تا چیزی فراموش نشود.
چکاپ چهار ماهگی
در چهار ماهگی، ارزیابی تکامل حرکتی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
پزشک ممکن است بررسی کند که کودک:
- چگونه سر خود را کنترل می‌کند.
- به صداها و چهره‌ها واکنش نشان می‌دهد.
- حرکات دست و پا چگونه است.
- ارتباط چشمی مناسبی دارد یا خیر.
- چگونه با والدین تعامل می‌کند.
همچنین رشد قد، وزن و دور سر در کنار روند قبلی بررسی می‌شود.
چکاپ شش ماهگی؛ شروع یک مرحله جدید
شش ماهگی برای بسیاری از کودکان با تغییرات مهمی در تغذیه و رشد همراه است.
در این مرحله پزشک ممکن است درباره موارد زیر با والدین صحبت کند:
- شروع غذای کمکی متناسب با شرایط کودک
- ادامه شیر مادر یا شیر مناسب کودک
- رشد و وزن‌گیری
- مهارت‌های حرکتی
- خواب
- ایمنی کودک
- سلامت دهان
- واکسیناسیون طبق برنامه
این مرحله زمان مناسبی است که والدین درباره نحوه تغذیه کودک و تغییرات ایجادشده در خواب یا دفع نیز سؤال کنند.
چکاپ ۹ ماهگی؛ توجه ویژه به رشد و تکامل
در ۹ ماهگی، علاوه بر معاینه جسمی، ارزیابی تکامل اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
AAP و CDC توصیه می‌کنند که غربالگری تکاملی به‌صورت استاندارد در ۹ ماهگی انجام شود.
پزشک ممکن است درباره مواردی مانند:
- نشستن
- حرکت و جابه‌جایی
- استفاده از دست‌ها
- واکنش به صدا
- ارتباط با والدین
- تولید صدا
- تعامل اجتماعی
- تغذیه
سؤال کند.
هدف از غربالگری این نیست که برای کودک «برچسب» ایجاد شود؛ بلکه هدف، شناسایی زودهنگام کودکانی است که ممکن است به ارزیابی بیشتری نیاز داشته باشند.
چکاپ یک سالگی؛ ۱۲ ماهگی
در ۱۲ ماهگی، کودک وارد مرحله جدیدی از رشد می‌شود.
پزشک ممکن است موارد زیر را بررسی کند:
- قد و وزن
- دور سر
- رشد حرکتی
- مهارت‌های ارتباطی
- تغذیه
- سلامت دهان و دندان
- خواب
- رفتار
- وضعیت واکسیناسیون
- برخی غربالگری‌های متناسب با شرایط کودک
در این سن، والدین معمولاً سؤال‌های زیادی درباره غذا خوردن، شیر، خواب، راه رفتن و شروع صحبت کردن دارند.
چکاپ ۱۵ ماهگی
در ۱۵ ماهگی، ارزیابی رشد و تکامل ادامه پیدا می‌کند.
موضوعات مهم می‌تواند شامل:
- رشد جسمی
- راه رفتن و مهارت‌های حرکتی
- ارتباط با والدین
- تولید صدا و کلمات
- تغذیه
- رفتار
- سلامت دهان
- واکسیناسیون طبق برنامه ملی
باشد.
اگر کودک در یکی از مهارت‌های رشدی نگرانی ایجاد کرده باشد، پزشک ممکن است ارزیابی دقیق‌تری درخواست کند.
چکاپ ۱۸ ماهگی؛ غربالگری تکامل و اوتیسم
۱۸ ماهگی یکی از سنین مهم در برنامه مراقبت پیشگیرانه کودک است.
در این سن، علاوه بر بررسی رشد و تکامل، غربالگری اختلال طیف اوتیسم نیز اهمیت دارد.
CDC بر اساس توصیه AAP اعلام می‌کند که همه کودکان باید برای مشکلات تکاملی در ۹، ۱۸ و ۳۰ ماهگی غربالگری شوند و غربالگری اختصاصی اوتیسم نیز در ۱۸ و ۲۴ ماهگی توصیه می‌شود.
این غربالگری به معنای تشخیص قطعی اوتیسم نیست؛ بلکه مشخص می‌کند آیا کودک به ارزیابی تخصصی بیشتری نیاز دارد یا خیر.
چکاپ دو سالگی؛ ۲۴ ماهگی
در دو سالگی، پزشک علاوه بر رشد جسمی، توجه بیشتری به موارد زیر دارد:
- زبان و ارتباط
- مهارت‌های حرکتی
- رفتار
- تعامل اجتماعی
- تغذیه
- خواب
- سلامت دهان و دندان
- بینایی
- وضعیت عمومی کودک
در این سن، غربالگری اوتیسم نیز در برنامه توصیه‌شده AAP قرار دارد.
اگر والدین احساس می‌کنند کودک نسبت به گذشته مهارتی را از دست داده، نباید منتظر چکاپ بعدی بمانند.
چکاپ ۳۰ ماهگی؛ چرا این ویزیت مهم است؟
۳۰ ماهگی یکی از سنین مشخص برای غربالگری تکاملی است.
در این ویزیت، پزشک ممکن است به مواردی مانند:
- زبان و گفتار
- درک دستورها
- تعامل اجتماعی
- مهارت‌های حرکتی
- استقلال کودک
- رفتار
- تغذیه
- خواب
توجه کند.
اگر در این مرحله نگرانی رشدی وجود داشته باشد، شناسایی زودهنگام می‌تواند فرصت بیشتری برای ارزیابی و حمایت مناسب فراهم کند.
چکاپ سه سالگی؛ شروع توجه بیشتر به آمادگی اجتماعی و آموزشی
در سه سالگی کودک وارد دوره‌ای می‌شود که مهارت‌های ارتباطی، اجتماعی و شناختی او اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.
در این ویزیت، پزشک ممکن است موارد زیر را بررسی کند:
- قد و وزن
- فشارخون
- رشد و تکامل
- گفتار و ارتباط
- رفتار
- بینایی
- تغذیه
- خواب
- سلامت دهان و دندان
- وضعیت روانی ـ اجتماعی کودک و خانواده
بررسی بینایی و شنوایی بسته به سن، سابقه و برنامه مراقبتی کودک انجام می‌شود و ممکن است در برخی کودکان نیاز به بررسی زودتر وجود داشته باشد.
چکاپ چهار سالگی؛ یک قدم قبل از مدرسه
چهار سالگی زمان مناسبی برای بررسی آمادگی کلی کودک برای ورود به محیط‌های آموزشی است.
پزشک ممکن است وضعیت:
- رشد جسمی
- مهارت‌های حرکتی
- گفتار
- ارتباط اجتماعی
- بینایی
- شنوایی
- تغذیه
- خواب
- سلامت دهان و دندان
- رفتار
را بررسی کند.
اگر کودک در صحبت کردن، شنیدن، دیدن، تعامل اجتماعی یا انجام فعالیت‌های متناسب با سن مشکل دارد، بهتر است موضوع را با پزشک مطرح کنید.
چکاپ ۵ تا ۶ سالگی؛ ارزیابی پیش از مدرسه
در سال‌های نزدیک به مدرسه، هدف چکاپ فقط بررسی بیماری نیست.
پزشک می‌تواند درباره آمادگی جسمی و رشدی کودک برای حضور در محیط مدرسه نیز ارزیابی‌هایی انجام دهد.
موضوعات مهم شامل:
- قد و وزن
- فشارخون
- بینایی
- شنوایی
- گفتار و ارتباط
- مهارت‌های حرکتی
- سلامت دهان و دندان
- خواب
- تغذیه
- واکسیناسیون
- وضعیت عاطفی و اجتماعی
- آمادگی کلی برای مدرسه
AAP در برنامه مراقبت پیشگیرانه خود ویزیت‌های سال‌های ۵ تا ۶ سالگی و پس از آن را نیز در نظر گرفته است.
در هر چکاپ کودک چه چیزهایی بررسی می‌شود؟
ممکن است تصور کنید چکاپ یعنی فقط قد و وزن کردن کودک؛ اما ارزیابی سلامت بسیار گسترده‌تر است.
۱. رشد جسمی
پزشک روند:
- وزن
- قد
- دور سر در سنین مربوط
- و در سنین بالاتر شاخص توده بدنی
را بررسی می‌کند.
مهم‌تر از یک عدد منفرد، روند تغییرات رشد کودک در طول زمان است.
۲. تکامل
پزشک بررسی می‌کند کودک متناسب با سن خود چگونه:
- حرکت می‌کند،
- ارتباط برقرار می‌کند،
- صدا و کلمات تولید می‌کند،
- محیط را کشف می‌کند،
- با دیگران تعامل دارد.
در صورت وجود نگرانی، غربالگری استاندارد می‌تواند انجام شود.
۳. بینای
بررسی بینایی با افزایش سن اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
والدین باید علائمی مانند:
- نزدیک شدن بیش از حد به تلویزیون یا کتاب
- مشکل در دیدن اشیای دور
- بستن یک چشم
- انحراف چشم
- سردردهای مکرر هنگام فعالیت‌های دیداری
را با پزشک مطرح کنند
۴. شنوایی
شنوایی نقش مهمی در رشد زبان و ارتباط کودک دارد.
اگر کودک:
- به صداها واکنش مناسبی ندارد،
- نام خود را نمی‌شنود،
- مرتب درخواست تکرار می‌کند،
- صدای تلویزیون را خیلی بلند می‌کند،
- یا در رشد گفتار مشکل دارد،
ممکن است پزشک بررسی شنوایی را پیشنهاد کند.
۵. سلامت دهان و دندان
با شروع دندان‌های شیری، مراقبت از دهان و دندان اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
پزشک یا دندانپزشک می‌تواند درباره:
- مسواک زدن
- فلوراید
- عادت‌های غذایی
- مصرف نوشیدنی‌های شیرین
- پوسیدگی دندان
با والدین صحبت کند.
۶. تغذیه
در چکاپ‌ها ممکن است درباره:
- تنوع غذایی
- اشتها
- مصرف میوه و سبزی
- دریافت مواد مغذی
- نوشیدنی‌های شیرین
- عادات غذایی
- مشکلات بلع یا جویدن
سؤال شود.
۷. خواب
خواب کودک نیز بخشی از مراقبت پیشگیرانه است.
اگر کودک:
- خرخر شدید دارد،
- خواب بسیار ناآرام دارد،
- مرتب از خواب بیدار می‌شود،
- یا در طول روز خواب‌آلود و بی‌حال است،
بهتر است موضوع را با پزشک مطرح کنید.
آیا واکسن هم بخشی از چکاپ کودک است؟
بله، بررسی وضعیت واکسیناسیون یکی از بخش‌های مهم مراقبت پیشگیرانه کودک است.
با این حال، برنامه دقیق واکسیناسیون به کشور و برنامه ملی آن بستگی دارد؛ بنابراین والدین باید کارت واکسن کودک را در هر مراجعه همراه داشته باشند.
در هر ویزیت می‌توانید از پزشک بپرسید:
«آیا واکسن عقب‌افتاده‌ای دارد یا واکسن بعدی چه زمانی است؟»
این سؤال ساده می‌تواند از فراموش شدن نوبت‌های واکسیناسیون جلوگیری کند.
آیا برای چکاپ کودک سالم باید صبر کنیم تا علامت بیماری ایجاد شود؟
خیر.
هدف اصلی چکاپ پیشگیرانه، بررسی سلامت پیش از ایجاد مشکل جدی یا شناسایی زودهنگام نگرانی‌ها است.
AAP نیز تأکید می‌کند که ویزیت‌های پیشگیرانه برای کودکان سالم طراحی شده‌اند و اگر نگرانی یا مشکل پزشکی وجود داشته باشد، ممکن است ویزیت‌های بیشتری لازم شود.
بنابراین:
کودک سالم هم به چکاپ نیاز دارد.
چه زمانی نباید تا چکاپ بعدی صبر کنیم؟
اگر کودک علائم جدید یا نگران‌کننده‌ای دارد، نباید صرفاً به دلیل اینکه «نوبت چکاپ بعدی نزدیک نیست» مراجعه را به تأخیر انداخت.
برای مثال:
- تب یا بیماری شدید
- سختی تنفس
- بی‌حالی غیرعادی
- کاهش سطح هوشیاری
- کم‌آبی
- تشنج
- استفراغ مکرر یا شدید
- کاهش وزن قابل توجه
- اختلال واضح در تغذیه
- از دست دادن مهارتی که کودک قبلاً داشته
- تغییر ناگهانی در رفتار یا وضعیت عمومی
می‌تواند نیازمند ارزیابی زودتر باشد.
مقاله «علائم هشداردهنده بیماری در نوزادان؛ چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟» در سایت یاهو سلامت می‌تواند برای بخش علائم هشداردهنده به‌عنوان محتوای مکمل لینک شود.
چک‌لیست والدین برای هر بار مراجعه به پزشک اطفال
قبل از چکاپ، بهتر است چند دقیقه برای آماده کردن اطلاعات کودک وقت بگذارید.
مدارک و اطلاعات
☐ کارت واکسن
☐ نتایج آزمایش‌های قبلی
☐ گزارش بستری یا بیماری‌های قبلی
☐ فهرست داروها یا مکمل‌هایی که کودک مصرف می‌کند
☐ تغییرات وزن در صورت در دسترس بودن
☐ سؤال‌هایی که می‌خواهید از پزشک بپرسید
مواردی که باید به پزشک بگویید
☐ تغییر در اشتها
☐ تغییر در خواب
☐ تغییر در دفع
☐ مشکلات رفتاری
☐ نگرانی درباره گفتار
☐ نگرانی درباره شنوایی یا بینایی
☐ تغییر در رشد
☐ بیماری‌های خانوادگی مهم
☐ هر مهارتی که کودک از دست داده است
والدین در چکاپ کودک چه سؤال‌هایی بپرسند؟
اگر نمی‌دانید در ویزیت چه سؤالی مطرح کنید، این فهرست می‌تواند کمک‌کننده باشد:
- آیا رشد قد و وزن کودک مناسب روند قبلی است؟
- آیا تکامل کودک متناسب با سن اوست؟
- آیا نیاز به غربالگری خاصی دارد؟
- وضعیت بینایی و شنوایی او مناسب است؟
- آیا واکسنی عقب افتاده است؟
- آیا تغذیه کودک مناسب است؟
- آیا خواب کودک نیاز به اصلاح دارد؟
- آیا سلامت دهان و دندان او نیاز به بررسی دارد؟
- آیا آزمایش یا بررسی تکمیلی لازم است؟
- چکاپ بعدی چه زمانی باید انجام شود؟
جدول خلاصه چکاپ کودک از تولد تا مدرسه
| سن | مهم‌ترین تمرکز |
| تولد | معاینه اولیه و بررسی وضعیت عمومی |
| ۳–۵ روزگی | تغذیه، وزن، زردی و وضعیت عمومی |
| ۱ ماه | رشد و تغذیه |
| ۲ ماه | رشد، تکامل و واکسیناسیون |
| ۴ ماه | رشد و تکامل حرکتی |
| ۶ ماه | رشد، تغذیه و تکامل |
| ۹ ماه | رشد و غربالگری تکاملی |
| ۱۲ ماه | رشد، تکامل، تغذیه و سلامت دهان |
| ۱۵ ماه | رشد، تکامل و واکسیناسیون |
| ۱۸ ماه | رشد، تکامل و غربالگری تکاملی و اوتیسم |
| ۲۴ ماه | رشد، رفتار، زبان و غربالگری اوتیسم |
| ۳۰ ماه | غربالگری تکاملی |
| ۳ سال | رشد، تکامل و بررسی‌های پیشگیرانه |
| ۴ سال | رشد، تکامل، بینایی و شنوایی |
| ۵–۶ سال | آمادگی مدرسه و بررسی جامع سلامت |
برنامه AAP شامل ویزیت‌های منظم در این دوره‌های سنی است و در هر ویزیت بسته به سن، ارزیابی‌ها و غربالگری‌های متفاوتی انجام می‌شود.
چرا چکاپ منظم از تولد تا مدرسه اهمیت دارد؟
کودک در سال‌های اول زندگی با سرعت زیادی رشد می‌کند و نیازهای او مرتب تغییر می‌کنند.
در یک دوره تمرکز اصلی روی تغذیه و وزن‌گیری است؛ در دوره دیگر رشد حرکتی، سپس زبان و ارتباط، بینایی، شنوایی، سلامت دهان و در نهایت آمادگی برای مدرسه اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
به همین دلیل، چکاپ کودک را نباید فقط به زمانی محدود کرد که کودک بیمار شده است.
چکاپ منظم کمک می‌کند رشد و تکامل کودک در طول زمان دنبال شود و نگرانی‌های احتمالی زودتر شناسایی شوند.
چکاپ کودک از تولد تا مدرسه یک فرایند پیوسته است، نه یک معاینه یک‌باره.
در ماه‌های اول، رشد، تغذیه و وضعیت عمومی اهمیت زیادی دارند. با بزرگ‌تر شدن کودک، تکامل حرکتی، گفتار، ارتباط، بینایی، شنوایی، سلامت دهان و دندان، رفتار و آمادگی برای مدرسه نیز وارد برنامه مراقبت می‌شوند.
یکی از مهم‌ترین نکات این است که ۹، ۱۸ و ۳۰ ماهگی از سنین مهم برای غربالگری تکاملی هستند و ۱۸ و ۲۴ ماهگی برای غربالگری اختصاصی اوتیسم اهمیت دارند.
در عین حال، اگر والدین در فاصله بین دو چکاپ متوجه علامت یا نگرانی جدیدی شوند، نباید منتظر موعد بعدی بمانند.